LÊ VIỆT ANH TRƯỢT GIẢI NHẤT SAO MAI 2011

Lương Nguyệt Anh

PHONG CÁCH THÍNH PHÒNG

1. Vũ Thắng Lợi

Áp lực là người mở màn đã thể hiện rõ trong giọng hát kém phong độ và thiếu lửa của thí sinh mà tôi đặt nhiều kỳ vọng là sẽ đứng đầu dòng nhạc này.

Ca khúc bắt buộc "Giấc mơ mùa lá" của nhạc sĩ Trần Mạnh Hùng được Lợi hát bằng một giọng sáng, khá tình cảm. Nhưng Lợi đã làm hỏng ở nốt cao nhất. Bài này được Lợi xử lý hiền lành quá, hoàn toàn không có đột phá gì.

Bài thứ 2 là "Giá em đừng yêu anh" của Phạm Tuyên, lời thơ: Bùi Văn Dung. Bài này rất ít người hát, trước kia chỉ có cố ca sĩ Ngọc Tân trình bày thành công. Lợi hát bài này rất chênh vênh, thiếu độ da diết và nồng nàn. Tôi hơi ngạc nhiên, vì Lợi chọn bài này mà lại hát không hề hay. Câu kết cũng bị hỏng nốt cao.


2. Đào Tố Loan

Loan mở đầu bài "Có một dòng sông trong lành" của An Thuyên rất ấn tượng, mặc định ngay cô đang thi thể loại thính phòng. Nhưng câu thứ hai thì bị xỉn. Cô có nhược điểm là lấy hơi to quá, nhiều chỗ hát không rõ lời, những nốt cao hát bị hụt hơn.

Trong bài tự chọn "Cô gái vót chông" của Hoàng Hiệp, Loan có cách xử lý khác hẳn khuôn mẫu đã nằm lòng bao nhiêu thế hệ mà NSND Tường Vi tạo dựng ra. Ở bài này, cô thể hiện rõ bản lĩnh sáng tạo của mình. Đáng tiếc, là giọng của Đào Tố Loan trong bài này lại không có cá tính riêng.

3. Nguyễn Khánh Ly

Khánh Ly là ca sĩ lọt vào vòng chung kết nhờ phiếu bình chọn của khán giả (không rõ có phải khán giả thực sự bình chọn cho cô hay không). Tuy nhiên, một BTV âm nhạc nói với tôi rằng giọng hát của cô rất hay, chỉ có điều bản lĩnh sân khấu chưa có mà thôi.

Vì vậy mà tôi mong chờ màn đột phá của cô.

Khánh Ly hát bài bắt buộc "Hoa tím cung đường" của Đức Trịnh. Cô có giọng khá lạ, giọng này hát nhạc nhẹ chắc hay hơn hát thính phòng. Đoạn mở đầu cô hát rất hay, các đoạn phiêu cũng vậy. Nhưng có điều lạ là cô cứ hát lời là y như rằng bài hát trở nên tẻ ngắt.

Cả bài "Lời ru cho anh" của Phạm Đình Sáu cũng được Ly hát theo kiểu như vậy. Có lẽ cô biết điểm yếu của mình khi hát lời, nên dành nhiều thời gian để phiêu. Nhưng phiêu hơi nhiều, đâm ra thành lạm dụng.

Dự đoán: Hơi khó, vì không có ai thực sự nổi bật. Có thể Đào Tố Loan sẽ hơn điểm nhờ xử lý "Cô gái vót chông" theo cách riêng, tương đối chấp nhận được.

PHONG CÁCH DÂN GIAN

Các thí sinh thi phong cách dân gian bao giờ cũng được tôi mong đợi nhất, bởi đây là dòng nhạc dễ nghe nhất nhưng để hát hay lại rất khó. Hơn nữa các nữ thí sinh hát dòng nhạc dân gian những năm gần đây rất xinh. Bùi Lê Mận - giải Nhất Sao Mai 2009 là một ví dụ.

1. Nguyễn Thị Phương Thanh

"Cung đàn Thúy Kiều" của Ngọc Thịnh mang âm hưởng dân ca Nghệ Tĩnh. Nhưng không hiểu do sáng tác, hay do cách hát của... mà bài này thiếu hẳn độ ngọt ngào, sâu lắng vốn có, tiêu biểu cho dân ca Nghệ Tĩnh.

Ở ca khúc tự chọn, Phương Thanh tiếp tục chọn âm hưởng dân ca Nghệ Tĩnh qua "Hết giận rồi thương" của Tiến Dũng và Hoàng Lương. Ở bài này, cô khắc phục được nhược điểm đã mắc trong bài trước: bài hát trở nên sâu lắng hơn, đa tình hơn. Đáng tiếc là hai ca khúc cùng một màu, khiến Phương Thanh không thể hiện được sự đa dạng trong giọng hát của mình. Đã thế cả hai bài hát đều không có cao trào.

2. Nguyễn Thị Bích Hồng

Hát "Chiều phủ Tây Hồ" của Phú Quang, thơ Thái Thăng Long là một thách thức đối với bất cứ ca sĩ nào. Bích Hồng ngồi giữa sân khấu như hát ả đào, tạo ấn tượng tốt về mặt hình ảnh. Trong tiếng đàn đáy khắc khoải, cô thể hiện đoạn đầu khá tốt. Tuy nhiên, giọng của Hồng khá mỏng, đã thế có những đoạn cô luyến láy điệu một cách bất thường, khiến bài hát như đãi ra. Nhưng dù sao cũng nên biểu dương Hồng vì đã có cố gắng xử lý bài hát theo một cách mới hơn.

Hồng chọn "Nhớ về quê mẹ" của Vân Đông với âm hưởng hò Huế như một cách lấy lòng khán giả cố đô (vòng chung kết Sao Mai năm nay diễn ra ở Huế). Nhưng tiếc thay bài hát của cô lại ít chất Huế quá. Không biết do Hồng không bắt chước được giọng Huế, hay cô cố tình dùng giọng Bắc để hát một bài hát về Huế, mà khán giả như tôi nghe cô cứ có cảm giác đang ăn món "giả cầy".

3. Lương Nguyệt Anh

Ở "Lời ru" nhạc: Lê Minh, lời: Hoàng Hạnh, phải ghi nhận rằng Nguyệt Anh đã có một bài hát ru ngọt ngào, điểm xuyết khắc khoải cần thiết. Chất dân gian được cô thể hiện rất rõ nét, cộng thêm với cách xử lý khá thông minh.

Dàn nhạc dây chơi đoạn dạo đầu cho "Làng quan họ quê tôi" của Nguyễn Trọng Tạo và Nguyễn Phan Hách quá hay, mở ra một không gian vô cùng lãng mạn. Nhưng trên cái nền đó, Nguyệt Anh lại không vẽ nên được một bức tranh quan họ trải rộng và tràn đầy màu sắc. Cô chủ động làm chậm tiết tấu, khiến bài hát phần nào mất đi sức sống vốn có của nó. Tiếc rằng giọng hát hay và những nỗ lực xử lý riêng của Nguyệt Anh đã không làm cho bài này hay hơn.

Dự đoán: Có thể Nguyệt Anh sẽ chiến thắng.

PHONG CÁCH NHẠC NHẸ

1. Nguyễn Huy Quyết

Quyết hát 2 bài: "Sẽ mãi yêu anh" nhạc Phùng Tuấn Hà, thơ: Pushkin và "Giấc mơ" của Hải Thuận. Ấn tượng chung là Quyết có một giọng hát trữ tình đẹp. Tuy nhiên, ở cả hai bài, Quyết chọn cách hát an toàn, hiền lành, không có cao trào. Ban nhạc đệm cho Quyết chơi rất ra chất nhạc nhẹ, nhưng Quyết lại không thể hiện điều đó trong giọng hát của mình.

2. Đoàn Thị Thúy Trang

Tôi luôn thích các ca khúc của nữ nhạc sĩ Giáng Son. "Mùa đông không lạnh" là một ca khúc mà Giáng Son phổ thơ của Quế Chi. Các bài của Giáng Son đầy những nỗi khắc khoải và được thể hiện bằng những giọng hát rất kịch tính như Tùng Dương. Lần này, những khắc khoải của Giáng Sơn được Thúy Trang thể hiện bằng một giọng cao và thanh thoát, khá lạ và cũng hay. Nhưng có một số nốt cao Trang hát bị vỡ.

Rất tiếc, sang bài tự chọn "Nếu như anh đến" của Nguyễn Đức Cường, Trang lại đánh mất toàn bộ cá tính của mình trong một bài hát mà lẽ ra rất phù hợp với một ca sĩ trẻ như cô.

3. Lê Việt Anh

Hoàn toàn không có cảm giác rằng Việt Anh hát "Anh yêu em" của Vũ Quang Trung là ca khúc bắt buộc, vì đã biết phả vào bài hát cũ này một không gian rất mới. Ưu điểm của Việt Anh là hát các nốt thấp rất rõ, không bị xỉn. Có lẽ Việt Anh là thí sinh duy nhất của Sao Mai 2011 làm chủ được giọng hát của mình. Cậu đã làm mới bài hát một cách đầy thuyết phục, nhất là cách tạo ra đoạn cao trào rất phê.

Hy vọng Việt Anh sẽ trở thành nam ca sĩ thứ hai ở Việt Nam sau Tùng Dương có giọng hát biến hóa. Tôi có suy nghĩ thế sau khi nghe Việt Anh hát "Vậy thôi" của Xuân Thủy. Thật không uổng khi để cậu thi ở vị trí cuối cùng. Việt Anh xứng đáng là ca sĩ hát hay nhất đêm chung kết.

Dự đoán: Lê Việt Anh đoạt giải Nhất.

KẾT QUẢ CHUNG CUỘC:

Phong cách thính phòng
Giải Nhất - Đào Tố Loan
Giải Nhì - Vũ Thắng Lợi

Phong cách dân gian
Giải Nhất - Lương Nguyệt Anh
Giải Nhì - Nguyễn Thị Phương Thanh

Phong cách nhạc nhẹ
Giải Nhất - Đoàn Thị Thúy Trang
Giải Nhì - Lê Việt Anh

Một chút bất ngờ khi giải Nhất phong cách nhạc nhẹ không thuộc về Lê Việt Anh như dự đoán. Tôi lại cứ ngỡ là Thúy Trang chỉ đoạt giải Ba thôi đấy.

Ban nhạc dưới sự chỉ đạo của nhạc sĩ Xuân Thủy vẫn chơi rất hay, giống như họ đã từng chơi ở Sao Mai 2009.

Tham khảo:
CHUNG KẾT SAO MAI 2009

web counter

THỜI CỦA QUẢNG CÁO

Chưa bao giờ quảng cáo lại tràn ngập trong mọi ngóc ngách như hiện nay. Bật ti-vi lên, quảng cáo. Mở báo ra, quảng cáo. Bật radio lên, cũng quảng cáo. Ngồi trong taxi, cũng thấy quảng cáo… Quảng cáo trên ti-vi mới thật sự là hiểm họa. Tại Mỹ, trung bình, một người phải xem khoảng 20.000 spot quảng cáo trên ti-vi mỗi năm.

Nghĩa là, mỗi ngày, họ “bị” xem khoảng 55 spot quảng cáo. Vì lẽ đó mà Jim Stengel, giám đốc Tiếp thị Toàn cầu của P G, luôn miệng nói với các đại lý quảng cáo của công ty tại châu Á: “Thời của TVC 30 giây đã không còn nữa!”. Ông “phán” câu này tại Mỹ. Còn ở Việt Nam, tuy chưa có nghiên cứu, thế nhưng mỗi break (thời gian chen giữa chương trình), có đến gần 20 spot quảng cáo.

Quảng cáo kiểu dội bom có còn hiệu quả?

Khi người xem màn ảnh nhỏ bắt đầu chuyển kênh khi thấy quảng cáo, đó là lúc các giám đốc tiếp thị phải nghĩ cách làm sao để người tiêu dùng chấp nhận dừng lại xem quảng cáo của họ một cách hứng thú.Trước hết, họ tìm kiếm những ý tưởng sáng tạo, độc đáo để chuyển tải thông điệp. Kế tiếp, các chiến lược gia phải tìm kiếm những kênh thông tin và cách tiếp cận mới đến với người tiêu dùng.

Và rồi họ nhận ra, nếu lồng ghép thông điệp quảng cáo một cách thông minh vào các chương trình giải trí, người xem ti-vi sẽ ít chuyển kênh khác hơn. Khi đó, việc tiếp nhận thông tin cũng dễ dàng hơn. Tất nhiên, mục đích quảng bá hiệu quả hơn, hình ảnh thương hiệu được khắc sâu hơn. Đây là điều mà 30 giây quảng cáo không bao giờ làm được.

Thế là một khái niệm mới “Branded content” ra đời (tạm dịch: Chương trình lồng ghép thương hiệu).Khái niệm “content” ở đây bao gồm cho tất cả các kênh từ truyền hình đến radio, online, điện thoại di động và xuất bản. Đặc biệt là điện thoại di động đang được chú ý nhiều nhất vì tính phổ biến và khả năng “mọi lúc mọi nơi” của nó.

"Không thắt dây an toàn thì tai nạn có thể gây chết người ngay cả khi đi với vận tốc 20 km/h"

Từ loạt phim Tay lái thuê của BMW ở Mỹ…

BMW là một trong những thương hiệu đầu tiên nhận ra và áp dụng “Branded content”. Năm 2000, sau hàng loạt các cuộc nghiên cứu người tiêu dùng tại Mỹ, BMW phát hiện ra rằng trước khi quyết định mua xe, các khách hàng tiềm năng thường sử dụng Internet như một công cụ chính để tìm kiếm thông tin.

Trên cơ sở đó, BMW quyết định phát triển cách tiếp cận mới đó là làm một loạt phim ngắn có cốt truyện hẳn hoi, tốc độ nhanh. Họ mời những người nổi tiếng thủ vai và làm đạo diễn cho các phim quảng cáo như Madonna, James Brown, Ang Lee, John Woo, Guy Ritchie, Wong Kar-Wai…

Dự án này được giao cho Fallon Worldwide, công ty quảng cáo chỉ có bốn văn phòng chi nhánh trên thế giới nhưng nổi tiếng về sáng tạo.Toàn bộ 8 phim ngắn đều nói về một người lái xe thuê do nam tài tử Hollywood Clive Owen thủ vai.

Bộ phim nhằm đề cao những tính năng siêu việt của BMW như chống đạn, hệ thống định vị toàn cầu…Quan trọng hơn, loạt phim giúp định vị BMW là dòng xe cao cấp, dành cho những người có thể ảnh hưởng được người khác.

Trong phim, Clive Owen là người lái xe thuê (tất nhiên là dùng xe BMW) luôn thực hiện sứ mệnh lái xe cho thân chủ mình là những người nổi tiếng như: thương gia, chính trị gia, ca sĩ, diễn viên điện ảnh, nhà báo, người mẫu…

Điều mà ai cũng nhận thấy khi xem phim là tính kỷ luật, trung thành của người lái xe thuê. Câu chuyện hay, tiết tấu nhanh, cảnh quay đẹp cộng với tài diễn xuất của diễn viên và đạo diễn chuyên nghiệp, đã tạo ra cơn sốt đối với những người mê phim và mê xe.

Bộ phim được mệnh danh là “quảng cáo mà không được quảng cáo”. Loạt phim này được tải lên trang web của BMW. Mọi người có thể xem và tải về miễn phí. Loạt phim hấp dẫn đến độ hiện nay, người ta còn sao chép lậu để bán trên thị trường.

Chỉ trong 4 tháng sau khi lần đầu tiên tung ra loạt phim này, hơn 2 triệu người đăng ký xem và gửi đường link cho bạn bè, người thân.Tổng cộng trong năm đó đã có hơn 11 triệu lượt người xem. Doanh số BMW tăng 12% so với năm trước.

…đến các phim giải trí tại châu Á…

Tại châu Á, các thương hiệu lớn đã ý thức rất rõ về xu hướng người tiêu dùng thường tìm kiếm các chương trình giải trí hơn là nhẫn nại ngồi xem các clip quảng cáo. Họ đã tiên phong trong các chương trình giải trí này.Năm 2005, Coca-Cola tung ra loạt phim truyền hình tại Trung Quốc được xem là đầu tư lớn nhất từ trước đến nay với sáu ngôi sao hàng đầu trong khu vực.

Lấy ý tưởng từ Friends (Tình bạn), loạt phim truyền hình kiểu sitcom (situation comdey – hài tình huống) nổi tiếng của Mỹ, Coca-Cola tiếp cận giới trẻ Trung Quốc bằng bộ phim đề cập đến tình bạn và những đam mê cháy bỏng về âm nhạc, thể thao, phim ảnh, game…

Thông qua loạt phim, Coca-Cola muốn chuyển tải thông điệp: Sảng khoái theo cách riêng của mỗi người.Tại Malaysia, Sunsilk cũng giới thiệu loạt phim truyền hình 13 tập, mỗi tập chỉ dài….5 phút. Phim nhắm đến các khách hàng nữ tuổi dậy thì. Ý tưởng này ra đời sau khi Sunsilk nhận thấy đối tượng nhắm đến của họ ít có thời gian xem hết một bộ phim 30 phút.

Bộ phim nói về hai chị em đã học được những giá trị đạo đức từ các việc diễn ra mỗi ngày.Cô em gái làm việc ngoài giờ trong một quán cà-phê do chị mình làm chủ. Vai cô chị được giao cho một ngôi sao điện ảnh cũng là đại sứ thương hiệu của Sunsilk đảm nhận.Tại đây, cô em nhận được nhiều lời khuyên từ những người cô gặp, liên quan đến giá trị đạo đức cũng như những vấn đề cuộc sống hàng ngày.

Để thêm phần hấp dẫn, hàng tuần Sunsilk tổ chức các cuộc thi nhắn tin, yêu cầu người tham gia cho biết nhân vật sẽ làm gì trong tập kế tiếp. Phim cũng được tải lên mạng để người xem bàn luận, cho ý kiến.

Ngoài ra, blog của nhân vật cũng được mở ra.Trong khi đó, chuỗi cửa hàng thức ăn nhanh số 1 Philippines là Jollibee đã tung ra loạt phim hoạt hình 14 tập mang tên JolliTown trên các kênh truyền hình lớn trong dịp đánh dấu 30 năm thành lập. Bộ phim giáo dục thiếu nhi những giá trị truyền thống như lễ phép, tôn trọng, chia sẻ, yêu thương…

… và Việt Nam

Việt Nam đã có nhiều phim truyền hình theo kiểu sitcom chiếu vào “giờ vàng”. Nhiều thương hiệu từ bột giặt, dầu gội, sữa tắm, nước giải khát lần lượt xuất hiện trên màn ảnh nhỏ. Chỉ đáng tiếc, những loạt phim này chưa đủ hấp dẫn người xem.

Các thương hiệu chèn vào phim quá lộ liễu.Đừng biến những “branded content” thành những “bộ phim quảng cáo dài”. Bộ phim cần hấp dẫn người xem trước rồi mới nói đến việc lồng ghép thương hiệu. Do đó, “Branded content” đòi hỏi kịch bản hay, hấp dẫn mà vẫn có cơ hội cho các thương hiệu xuất hiện.

Bố là ông trùm sản xuất bia nói với con trai:
"Đừng xem truyền hình cho đến khi nào con 21 tuổi"

Từ thế giới âm nhạc đến thế giới của Coca-Cola

Cuộc thi American Idol tuyển giọng hát hay nhất nước Mỹ đã được 7 tuổi. Đây là chương trình nổi tiếng đối với khán giả truyền hình Mỹ cũng như trên thế giới.Sự nổi tiếng của American Idol đã mang lại cơ hội lớn cho thương hiệu Coca-Cola (Coke).

Tập đoàn nước giải khát lớn nhất thế giới này đã nhanh chân nhảy vào thế giới âm nhạc của giới trẻ và biến American Idol thành thế giới của những chai nước ngọt Coke.

Sàn diễn của các thí sinh tràn ngập biểu tượng màu đỏ đặc trưng của Coke. Nước uống cho ban giám khảo cũng là những lon Coke. Chiếc cúp cho thí sinh đạt giải cao nhất cũng mang tên Coke.

Tuy nhiên, kiểu quảng cáo tràn ngập của Coke-Cola trong một chương trình giải trí lừng danh nước Mỹ không làm khán giả khó chịu.Coca-Cola đã tạo nên một làn sóng đam mê.

Tập đoàn này đã đưa khán giả truyền hình đến gần hơn với thí sinh mà họ yêu thích qua những hình ảnh hậu trường cuộc thi của các thí sinh.Coke đã thực sự tạo một sân chơi cho những người yêu nhạc bằng những cuộc bình chọn ảnh thí sinh đẹp nhất, thiết kế chiếc cúp American Idol…Đó là “tuyệt chiêu” của Coke!

Nguồn:
Thời của quảng cáo

web counter

VỀ "MUỐI" CỦA THIỆP

Một tranh cãi nho nhỏ đã xảy ra xung quanh kết của trận chung kết Đường lên đỉnh Olympia hôm qua, khi thí sinh giành chiến thắng (Ngọc Oanh) rất có thể sẽ không giành được vòng nguyệt quế chung cuộc, nếu cô không được Ban cố vấn “cứu” trong câu hỏi cuối cùng của vòng tăng tốc.

1. Cụ thể, BTC đưa ra câu hỏi: “Đây là gì”? Với các gợi ý theo thứ tự như sau: 1 - Đây là hợp chất vô cơ; 2- Cấu trúc mạng tinh thể, liên kết ion ; 3- ..?.. của rừng (tác phẩm của Nguyễn Huy Thiệp); 4- Một loại gia vị; 5- Salt.

Ngọc Oanh đã trả lời là “muối ăn”, trong khi đáp án được công bố là “muối”. Lẽ ra Ngọc Oanh không được điểm ở câu hỏi này, nhưng Ban cố vấn cho rằng câu trả lời “Muối ăn” vẫn chấp nhận được, nên Ngọc Oanh đã được thêm 30 điểm.

Trên báo Tuoitre Online, có bạn đọc bày tỏ ý kiến, nếu chấp nhận đáp án là “Muối ăn” thì chẳng lẽ Nguyễn Huy Thiệp viết Muối ăn của rừng?

Một lập luận rất logic về mặt câu chữ. Rõ ràng nếu coi điều kiện thứ 3 là một dạng ô chữ, thì từ “Muối ăn” đã phạm quy, vì Nguyễn Huy Thiệp chỉ viết Muối của rừng.

Một cuộc thi thiên về kiến thức, có lẽ tiểu tiết trên không phải là điều quá quan trọng. Kết quả chung cuộc cũng đã công bố, nó giống như một giải bóng đá, khi nhà vô địch đã lên ngôi, thì kết quả đã thuộc về lịch sử, không nên “hồi tố” lại các tình tiết đã diễn ra hòng làm thay đổi kết quả.

2. Nhưng cũng dưới góc độ tri thức, một câu hỏi thú vị đặt ra: Liệu tên gọi “Muối ăn của rừng” có thể thay thế cho “Muối của rừng”?

Theo tôi, hai từ này khác nhau một trời một vực. Trong thiên truyện ngắn của mình, Nguyễn Huy Thiệp không viết về diêm dân hay nghề làm muối ở nơi rừng rú. Trái lại, thông qua câu chuyện về người đàn ông vào rừng đi săn, bắt con khỉ, và rồi thả nó, và rồi chấp nhận mất tất cả (kể cả quần áo) để tồng ngồng trở về nhà. Bỏ qua, những ý nghĩa sâu xa (mỗi người có thể hiểu một cách), ở đây tôi chỉ nhấn mạnh hình ảnh “Muối của rừng” không phải là hạt muối ăn (với các đặc điểm như cuộc thi nêu ra), mà là tên một loài hoa.

Xin được trích nguyên văn: “Ông Diểu dừng lại sững sờ. Loài hoa tử huyền cứ ba chục năm mới nở một lần. Người nào gặp hoa tử huyền sẽ gặp may mắn. Hoa này màu trắng, vị mặn, bé bằng đầu tăm, người ta vẫn gọi hoa này là muối của rừng. Khi rừng kết muối, đấy là điềm báo đất nước thanh bình, mùa màng phong túc”.

Chẳng hiểu loài hoa trên là có thực, hay chỉ là cách “hình tượng hóa” của ông nhà văn nhiều lăn lội với miền ngược này. Tôi nghĩ, có lẽ, ông xây dựng hình tượng “muối của rừng” có lẽ cũng xuất phát từ phong tục “đầu năm mua muối” của người miền xuôi. Các nhà phê bình văn học nhận định rằng, thông qua cuộc đi săn, câu chuyện mang thông điệp về cuộc kiếm về với bản ngã, về thiên lương chính mình của mỗi con người.

Ở đây tôi không dám bàn đến những nội dung to lớn ấy. Nhưng dù chưa thấy ở đâu tác giả giảng giải, nhưng tôi đồ rằng Nguyễn Huy Thiệp dùng chữ “Muối của rừng” hẳn liên hệ lời dạy “Muối của đất” trong sách kinh: “Các con là muối của đất. Muối đã mất mặn rồi thì lấy chi cho mặn lại được?” Trong lời dạy này, dĩ nhiên “muối của đất” không có ý nghĩa cụ thể là chất NaCl.

Rõ ràng, dù kết quả cuộc thi thế nào, thì cũng chớ ai nghĩ rằng Nguyễn Huy Thiệp viết “Muối ăn của rừng”, kẻo sẽ sai một ly đi một dặm về tác phẩm văn học lừng danh này.

ĐÔNG KINH

Nguồn:
“Muối” của Thiệp và “Muối ăn” của “đỉnh Olympia”

web counter

NGƯỜI PHỎNG VẤN HÀNG ĐẦU CỦA TRUYỀN HÌNH MỸ

Từ Phố Wall, Washington đến thung lũng Silicon, giới trí thức đều thích tham gia chia sẻ quan điểm với Charlie Rose. Rose trò chuyện với đủ loại người, từ trùm băng đảng khét tiếng tại California, tới ca sĩ Bruce Springsteen, tỉ phú Bill Gates hay Warren Buffett.

Tại sao là Charlie Rose?

Chương trình “Trò chuyện cùng Charlie Rose” thực chất là một cuộc đối thoại mở rộng, sâu sắc về nhiều vấn đề: chính trị, văn hóa, kinh doanh, khoa học, y tế, kỹ thuật, truyền thông, luật pháp, giáo dục… Chương trình được phát trên đài PBS (đài truyền hình phi lợi nhuận của Mỹ) trong suốt 18 năm qua với 6.500 vị khách mời tham gia. Mỗi tối lượng người xem chương trình này lên tới khoảng hơn 1 tỉ người, theo hãng nghiên cứu thị trường Nielsen (Mỹ).

Duyên dáng và bền bỉ, có khả năng chế ngự và xoay chuyển cuộc đối thoại, Rose có thể điều khiển một cuộc thảo luận khó và khơi gợi ra những câu trả lời bí mật mà thông tin chưa bị chọn lọc hay gọt giũa. Hank Paulson, nguyên Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ, nhận định: “Ông ấy có thể khiến bạn bị cuốn hút vào cuộc nói chuyện và hỏi bạn những câu hỏi khó nhưng theo một cách rất mềm mại”.

Chiếc bàn nổi tiếng của Charlie Rose trong trường quay
mà rất người muốn được ngồi vào.

Tuy nhiên, ở giai đoạn đầu, là nhà sản xuất kiêm dẫn chương trình, Rose đã gặp không ít khó khăn. Được Michael Bloomberg, chủ hãng tin Bloomberg, cho mượn trường quay, Rose chỉ phải lo trả lương nhân viên, phí dịch vụ truyền hình vệ tinh và đi lại. Tất cả chỉ được chi trả trong khoản ngân sách 3,5 triệu USD/năm.

Để phát triển chương trình, Rose bắt đầu gây quỹ. Tuy nhiên, điều này không dễ. Rose nói, ông thích sự độc lập và ghét bị can thiệp vào việc lựa chọn khách mời. Do đó, dù xem Warren Buffett và Bill Gates như là những người bạn tốt, nhưng ông không bao giờ mời họ tài trợ cho chương trình của mình. Ông cũng không hỏi tiền từ PBS.

Trong khi các chương trình khác có hẳn một tổ chức để gây quỹ thì Rose chỉ có chiếc điện thoại di động và một danh sách liên lạc. Rose thiết lập một trang web để nối mạng với những người ông nhắm đến.

Sở hữu chương trình truyền hình “Trò chuyện cùng Charlie Rose” từ năm 1994, Rose chưa bao giờ nghĩ đến chuyện làm sao kiếm ra tiền từ nó. Một trong những nhà tài trợ của Rose, James B. Lee, Phó Chủ tịch của J.P Morgan Chase, không ngừng khuyến khích Rose trở thành nhà kinh doanh. “Charlie là một nghệ sĩ. Anh ta thích vẽ tranh nhưng không lo nghĩ nhiều về việc bức tranh sẽ được bán bao nhiêu. Tôi nhắc thì anh ta đáp: “Tôi không có 3 tuần để làm một dự án kinh doanh. Nếu dành thời gian cho việc đó, tôi sẽ không có đủ thời gian để làm phỏng vấn”.

Sau bức màn nhung

Gia đình Rose sống gần ga xe lửa. Lúc còn bé, Rose đã nói rằng, cậu mơ ước sẽ đến một nơi xa xôi, không còn tiếng còi hú của xe lửa, chẳng hạn như Manhattan (New York) để lập nghiệp.

Sau kỳ thực tập ở Thượng nghị viện Mỹ, Rose phát hiện ra mình có nhiều sở thích và hay thay đổi. Rose chuyển sang học lịch sử, sau đó là luật. Cuối cùng, anh đón tàu lửa đến ngân hàng Bankers Trust. Làm việc ở đó được vài năm, anh lại chán và chuyển đi nơi khác.

Rose gặp lại bạn học cũ Mary King và cưới cô ấy sau khi tốt nghiệp ngành luật. Mary là một nhà nghiên cứu tại đài CBS.

Chưa đầy 30 tuổi, Rose đã ký hợp đồng làm báo tự do tại BBC và sau đó được đề nghị làm phóng viên cho đài truyền hình WPIX tại New York. Dù vậy, Rose vẫn thích làm công việc sản xuất chương trình hơn là phụ trách đưa tin về hỏa hoạn và biểu tình. Năm 1974, vợ của Rose gặp Bill Moyers của PBS và thuyết phục ông ta nói chuyện với Rose.

Đó là điểm then chốt trong sự nghiệp của Rose. Ông trở thành nhà sản xuất trong chương trình của Moyers và được Moyers đỡ đầu. Chương trình “Một cuộc đối thoại với Jimmy Carter” của Rose đã đoạt giải thưởng Peabody (giải thưởng quốc tế hằng năm dành cho những chương trình truyền hình hoặc phát thanh xuất sắc nhất) vào năm 1976.

Sau 2 năm làm việc với Moyers, Rose tiếp tục thành công tại đài NBC News ở Washington, sau đó là một nhà phỏng vấn cho chương trình thị trường trong nước Dallas Roft Worth tại Chicago. Nhưng Rose vẫn chưa dừng lại ở đó. Ba năm gắn bó với chương trình phỏng vấn hằng đêm Nightwatch của CBS, Rose gần như không ngủ. Chương trình này đã đạt giải Emmy năm 1987.

Ngay cả những lúc có bộ dạng xấu thế này, Charlie Rose vẫn lên hình.

Bỏ việc tại CBS, Rose lên Los Angeles để dẫn chương trình mới Personalities của Fox. Không muốn làm những chuyện trống rỗng, lần thứ sáu, Rose bỏ việc phóng viên truyền hình vào năm 1990. Lúc này, ông đang bị khủng hoảng tinh thần sau khi cha mất. “Trong mắt của cha tôi, tôi chỉ là một đứa trẻ của một người cha yêu tôi sâu sắc. Nhưng chúng tôi đã không có nhiều dịp trò chuyện hay chơi với nhau”, Rose nói.

Từ sau cuộc phẫu thuật van tim vào năm 2006, nhịp thở của Rose trở nên rối loạn. Alain Carpentier, một người bạn của Rose, nói: “Tình trạng của Charlie lúc ấy rất tệ. Nếu không có lòng tin vào bản thân và sự can đảm, có lẽ anh ấy đã không thể vượt qua”.

Rose từng nói, ước gì ông có 1 đứa con trai hay con gái (Rose chấm dứt cuộc hôn nhân kéo dài 12 năm với Mary King vào năm 1980 và họ chưa có con). Amanda Burden, bạn lâu năm của Rose và là Giám đốc Sở Quy hoạch thành phố New York, cho biết: “Mỗi khi chiều xuống, lúc Rose cởi giày ra và đặt lên chiếc ghế chỗ chiếc bàn lớn bằng gỗ sồi, có lẽ đó là lúc ông ấy cảm thấy cô đơn”. Rose thì cho biết: “Đối với tôi, hạnh phúc nhất là lúc lên truyền hình”

Nguồn:
Vì sao giới kinh doanh thích Charlie Rose?

web counter

NỮ THẦN SẮC ĐẸP TÊN LÀ GÌ?

“Ai là triệu phú” – cuộc thi truyền hình nổi tiếng nhất thế giới – có phiên bản mới “Ai là triệu phú – ghế nóng”, bắt đầu được phát trên sóng VTV3 từ thứ Ba, ngày 7.9 tới đây. Phiên bản có nhiều thay đổi về số lượng người chơi, cách chơi, giải thưởng..., duy cách đặt câu hỏi và 4 phương án trả lời thì vẫn như cũ.

Tối nay nể lời năn nỉ của đệ tử, nên tôi phải dẹp hết mọi việc để đến trường quay S10 của VTV ở 844 đường Đê La Thành từ lúc 19 giờ để cổ vũ cho cu cậu thi. Cậu ta định thi “Ai là triệu phú” đã lâu và dự định mời tôi làm phao tư vấn qua điện thoại. Xin mọi người đừng nghĩ rằng cu cậu có thiện ý gì. Nó đã tuyên bố sẽ chọn câu hỏi xương nhất, đúng sở đoản của tôi để gọi điện nhờ tư vấn, “cho thiên hạ biết kiến thức thật của anh là gì”?

Cho nên trước ngày nghỉ lễ, tôi đã giật mình khi nghe cậu gọi điện mời tôi đi cổ vũ cậu thi “Ai là triệu phú”. Tôi nói ngay: “Này, anh không làm nhiệm vụ tư vấn đâu nhé”. Cậu nhăn nhở: “Format mới rồi, không có ai được quyền tư vấn cả. Anh đi chứng kiến xem em giỏi thế nào để còn hãnh diện, thế là đủ”.

Trường quay S10 hóa ra không long lanh như trên hình. Thế mới biết đèn đóm, nhạc nhẽo và nhiều yếu tố khác làm cho nó lung linh như một thánh đường.

Phiên bản “Ghế nóng” mới chỉ được chuyển nhượng bản quyền cho 10 nước. Và Việt Nam là nước Châu Á đấu tiên dựng phiên bản này. Nghe oách phết. Nhưng nói thật là tôi không thích phiên bản này, vì yếu tố may rủi được đặt lên cao tạo kịch tính cho trò chơi, nên yếu tố thực lực của người chơi lại bị đặt xuống hàng thứ yếu.

Các câu hỏi của phiên bản mới hay hơn, nhưng lại dễ hơn so với phiên bản cũ. Điều này cũng hợp lý vì người đi đến câu hỏi cuối cùng không nhất thiết phải là người giỏi nhất, mà có thể là người may nhất.

Đệ tử vừa dẫn vợ đi Châu Âu trở về

Trở lại với cậu đệ tử của tôi, cậu khôn ngoan giành quyền ngồi ở vị trí số 4. Ở vị trí này không phải trải qua những câu hỏi đầu tiên tương đối dễ, mà có thể đi thẳng vào nhóm câu hỏi thứ 2. Hai cô gái nhẹ nhàng chia tay sau khi trả lời sai những câu hỏi khá dễ. Và cậu phải trả lời câu hỏi “vượt mốc” thứ 5 và dễ dàng vượt qua các câu 6,7. Đến câu thứ 8 (hỏi đảo Rều nuôi khỉ làm vaccine ở tỉnh nào) thì cậu dừng lại. Tôi nghĩ là cậu biết câu trả lời, nhưng cố tình dừng lại như một chiến thuật để những người khác giúp cậu vượt qua những câu tiếp theo để giành quyền trả lời nhóm câu hỏi cuối cùng.

Hai người chơi nữa phải rời trò chơi sau khi trả lời sai. Chỉ còn cậu và một người chơi nữa (người này chưa trả lời được câu hỏi nào, nhưng sử dụng quyền chuyển lượt chơi cho người khác để tránh bị loại). Cậu bước vào một câu hỏi số 11 mang tính quyết định.

“Tên của nữ thần sắc đẹp và tình yêu trong thần thoại Hy Lạp được đặt cho hành tinh nào dưới đây?”

Có 4 phương án trả lời: Sao Thủy, Sao Kim, Sao Mộc, Sao Hỏa.

Nhạc hồi hộp nổi lên, cậu nói: “Theo thần thoại Hy Lạp thì nữ thần tình yêu và sắc đẹp tên là Aphrodite, mà theo tôi thì không có hành tinh nào trong số 4 hành tinh này có tên như vậy cả. Tôi chọn phương án A: Sao Thủy”.

Tôi ngồi mà lòng ngao ngán, cậu chàng này chưa đọc “Đàn bà từ Sao Kim, đàn ông từ sao Hỏa” à?

Máy tính nháy đèn xanh ở phương án B. Người dẫn chương trình giải thích Sao Kim hay còn được gọi là Venus theo tên của nữ thần tình yêu, rồi nói: “Rất tiếc phải chia tay với bạn”.

Nhưng đệ tử của tôi không chịu chìa tay ra. “Tôi nghĩ câu hỏi này không chính xác. Venus là tên nữ thần tình yêu và sắc đẹp theo thần thoại La Mã. Còn theo thần thoại Hy Lạp là Aphrodite. Đó là điều chắc chắn.”

Người dẫn chương trình dừng trò chơi, yêu cầu các trợ lý liên lạc với ban cố vấn để kiểm tra lại. Lát sau, trợ lý báo rằng có hai cách hiểu đều đúng. Người dẫn chương trình nói cương quyết: “Các câu hỏi của “Ai là triệu phú” phải chính xác và chỉ được phép có một câu trả lời đúng. Các cố vấn làm việc như vậy là không hết trách nhiệm. Tôi yêu cầu thay câu hỏi khác.”

Hóa ra người đúng lại là đệ tử của tôi. Cả trường quay vỗ tay rào rào ủng hộ sự bình tĩnh sáng suốt của cậu, cũng như thái độ cương quyết của người dẫn chương trình. Cậu tiếp tục chơi và đã đi đến tận cậu hỏi cuối cùng.

Nhưng đáng tiếc câu hỏi cuối cùng lại quá dễ (so với mức mà nó phải có ở phiên bản trước), nên cậu hơi hoang mang và đã trả lời sai, đánh mất 20 triệu trong chớp mắt. Thật tiếc.

Trở về nhà, mở Google ra, kiểm tra lại tôi thấy Aphrodite là tên nữ thần tình yêu và sắc đẹp theo thần thoại Hy Lạp, còn Venus là tên của vị nữ thần đó theo thần thoại La Mã.

Có đệ tử như thế thì cũng hãnh diện thật.

free hit counters

CHỢT NGHE TIẾN SĨ TỪ QUAN

Là người ngưỡng mộ tài năng của ông Trần Đăng Tuấn, tôi rất bất ngờ khi hay tin ông từ chức Phó Tổng giám đốc thường trực Đài Truyền hình Việt Nam.

Tiếp xúc với ông không nhiều, nhưng tôi tin rằng ông đang có một quyết định đúng đắn.

Trong mớ thông tin dầy đặc và trái chiều xung quanh sự kiện này, có vẻ như bài viết của nhà báo Xuân Ba đăng trên Tiền Phong hôm nay là gần gũi với thực tế hơn cả.

Trân trọng giới thiệu bài viết đó với cả nhà.

Chợt nghe Tiến sĩ từ quan

TP - Tin trên các báo, ông Trần Đăng Tuấn, Phó Tổng Giám đốc thường trực Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) vừa gửi đơn từ chức lên Thủ tướng Chính phủ. Trước đó, tại Đại hội Đảng bộ Đài Truyền hình Việt Nam khóa IX, ngày 24 đến 25 - 8, ông Tuấn đã xin rút không tham gia cấp ủy khóa mới, với lý do sẽ đệ đơn lên Thủ tướng Chính phủ xin chuyển công tác khỏi Đài truyền hình Việt Nam.

Năm đã xa ấy, tôi được nhập vào một nhóm công tác có những Đỗ Quý Doãn, Vũ Duy Thông, Hữu Ước, Trần Đăng Tuấn... Thời điểm ấy, Hồng Kông Ma Cao còn chưa về với Trung Hoa lục địa nên có lắm thứ bắt mắt cánh viết lách. Nhóm công tác khi đó chưa có vị nào là quan to những là tướng lĩnh cùng thứ trưởng này khác nên xuyên suốt chuyến đi là những xôm tụ cùng là những tở mở thân tình.

Chả phải là lần đầu nhưng đận ấy có lẽ là những lần được ngồi lẫn nằm lâu lâu với Trần Đăng Tuấn. Mới tứ thập nhưng Tuấn đã chững chạc ở vị thế Phó Tổng Đài THTW. Biết thêm Tuấn có lắm lắm kỷ niệm ở xứ Nga La Tư thời gian tu nghiệp báo chí tại Lomonosov và làm Tiến sĩ báo chí bên đó. Với phần đông các nhà này khác cầm bằng TS bên xứ Đông Âu nhất là Liên Xô, biết được địa vị thấp tịt của mình, tôi luôn có sự kính cẩn như các cụ dạy là kính nhi viễn chi (đứng xa mà ngó). Với Tuấn, lại thêm cả cảm giác khó gần? Nhất là cái cung cách cứ ngang ngang gióng một, đôi khi lại nhát gừng...

Nhưng với ông TS báo chí này, không mấy lâu lắc, dần dà tôi đã vun được cảm giác kính nhi cận chi thân gần lúc nào! Có lẽ chả phải mớ kiến thức lúc nào cũng bề bộn trong đầu ông TS mà Tuấn cởi mở và chia sẻ với anh em bạn bè những nhận xét khá sắc? Tỷ như đi coi cái nhà thờ đổ nát tại Ma Cao, không biết Tuấn găm trong đầu từ bao giờ chi tiết có cha cố người Việt từng hành đạo tại đây. Ngó qua những sòng bạc tầm cỡ thế giới ở Ma Cao, Tuấn xa xôi về những cái van xả van xì chi đó ở một xã hội hiện đại! Rằng mai kia ở xứ mình ai dám chắc rằng nó không có những cái van đại loại vậy?

Lại tò mò được biết Tuấn từ cậu học sinh giỏi của trường Lê Hồng Phong Thành Nam bước thẳng vào cơ chế học hành đào tạo thế mà không biết tại sao lại có khiếu quản lý? Tôi không rành lắm những khúc nhôi làm nên những nắc nỏm này khác của đồng nghiệp về một anh Phó Đài TH cứng tay này khác.

Có lẽ những ngày thường mờ nhạt của Trần Đăng Tuấn ở Trường báo chí T.Ư đã sáng đã cháy lên khi về làm việc ở Đài TH. Người coi ti vi những năm đầu 90 bắt mắt ưng tai với một BLV Trần Đăng Tuấn về mảng chiến sự Irak. Rồi nghe đâu trong thời gian ấy, Tuấn là một trong những người quyết liệt nêu ý tưởng và thực hiện việc mở nhiều kênh sóng truyền hình từ điểm xuất phát VTV chỉ có 1 kênh, phát sóng vài tiếng trong 1 ngày.

Không biết có chính xác không nhưng nghe nói Tuấn là người đề xuất ý tưởng tự thu, tự chi trong bối cảnh công tác quản lý báo chí còn khắt khe? Lại nghe nói Trần Đăng Tuấn đã bảo vệ thành công trước Chính phủ đề án để truyền hình Việt Nam có được doanh thu hơn 2.000 tỷ tự lo tiền lương và tái đầu tư? Cái năm mà Trần Đăng Tuấn đóng chức Phó Tổng đài TH là năm Tuấn mới 39 tuổi. Là một trong những người thành lập ra VTV3 và tố giác với thiên hạ những MC những BTV, BLV bắt mắt Văn Sâm, Tạ Bích Loan, Nguyễn Thanh Lâm, vv và vv...

Chuyến đi ấy nhóm công tác cũng qua đại lục Trung Hoa đến cả Thâm Quyến Bắc Kinh. Bữa ấy ở Bắc Kinh tại một hiệu thư pháp Tàu, tôi thấy Tuấn cứ ngây người trước một bức tranh. Nói là quốc họa cũng chả phải nhưng hình như đã quá quen mắt với mọi người bức tam cố thảo lư về tích Lưu Huyền Đức đi cầu người hiền từng đứng chôn chân trước lều tranh của Gia Cát Khổng Minh.

Tôi ngạc nhiên làm chi mà Tuấn phải đứng ngây ra như thế? Khẽ hích Tuấn thì anh chỉ vào dòng chữ mé dưới bức tranh viết theo lối thảo. Tò mò coi kỹ thì người ta trích lời bài hát của Khổng Minh Phượng ngao tường ư thiên nhận hề, Phi ngồ bất thê! Sĩ phục xử ư nhất phương hề, Phi chúa bất y! Lạc cung canh ư lũng mẫu hề, Ngô ái ngô lư. Liêu ký ngạo ư cầm thư hề, Dĩ đãi thiên-thì... Lời ấy đại ý rằng chim phượng (loài chim khôn) chỉ chọn cành ngô (ngô đồng) mà đậu! Kẻ sĩ khôn ngoan thì phải tìm được minh chủ mà thờ...

Minh chủ? Đề tài ấy dường như được khơi được nối khá lâu khi chúng tôi trở về nhà nghỉ! Mà chủ trò mà xôm tụ vẫn là nhà thơ Vũ Duy Thông và Trần Đăng Tuấn. Chao ôi nghe hai ông lắm chữ đang hào phóng thả lời về những minh chủ xưa nay, tôi thầm nghĩ, các ông có nói chi thì nói, khoe gì thì khoe chính các ông cũng phải rèn phải sắm cho mình tư thế và phẩm cách của thứ na ná như minh chủ! Chứ còn gì?

Vũ Duy Thông khi đó chức tước chưa lớn nhưng cũng là một yếu nhân của Ban Văn hóa tư tưởng. Nếu chả may kém đi sự đồng cảm thông cảm kể cả sự thưởng phạt nghiêm minh rạch ròi biết người biết ta với đám ký giả hay các Tổng Biên tập thì cũng phiền phức rắc rối thay! Còn ông Phó thường trực đài tivi Trung ương kia, đang đóng cái ngôi dưới một người trên... một số người, đằng sau ông là số phận là tình cảm là sự trao gửi tin cẩn của hàng trăm hàng ngàn nhân mạng cán bộ phóng viên. Lại chợt nghĩ thêm, những anh tính ngang như... Tuấn mà chợt tâm đắc với chuyện minh chủ nào đó tít mù xa thì phải có sự tinh tường chọn lựa lắm lắm?

Bẵng đi lẩu lâu chi tiết ấy đã nhạt nhoà. Chợt mồn một trở lại vào cái đêm đã xa nằm chung phòng với cụ Phạm Khắc Lãm, nguyên Giám đốc đài THTW trong một chuyến đi. Được hầu chuyện trưởng nam ngài Đổng lý ngự tiền Phạm Khắc Hoè là một cái thú. Trong những câu chuyện không đầu cuối vào cái đêm mất ngủ do lệch múi giờ ấy, có một lúc cụ Lãm kể tôi nghe những khúc sở đắc của cụ. Điều sở đắc của cụ kể ra cũng hiếm hoi nhưng mà cũng có... Ấy là đoạn tìm được người tài!

Người tài? Ví dụ? Cụ Lãm kể ra trường hợp Trần Đăng Tuấn khi đang làm cán bộ giảng dạy ở trường báo chí. Tình cờ trong một cuộc, cụ Lãm gặp được Tuấn. Biết nhau đã lâu nhưng cũng phải năm tao bảy tiết, gõ hết nơi này nơi khác cụ mới triệu được Trần Đăng Tuấn về đài TH. Mồn một trong đêm tôi tưởng tượng vẻ mặt thoải mái của cụ Lãm khi cụ đang hít hà khen Tuấn gì thì gì khi đó vẫn là một yếu nhân của đài THTW.

Nghề nó chọn người cậu ạ, chứ chả phải người chọn nghề! Cụ Lãm rủ rỉ. Tôi nghe vậy thì biết vậy nhưng chọn gì chả biết mà Tuấn đã gặp may khi gặp cụ Lãm? Minh chủ hay không chưa rõ nhưng Tuấn đã từng có một thời phát tiết khi làm chủ được cái môi trường do cụ Lãm tạo ra?

Có lẽ tạm hiểu, tạm biết về Trần Đăng Tuấn không phải chỉ có những cuộc tiếp xúc thoảng qua? Nhà quản lý ấy từng lập ngôn? Một dạo trĩu trên tay tôi là cuốn Phản biện và tự phản biện của Trần Đăng Tuấn. Hơn 200 trang in có vẻ như tập hợp hơn 30 bài báo nhưng thực sự đó là những suy ngẫm những ví dụ sinh động về một công cụ sắc bén hữu hiệu trong tiến trình dân chủ. Hãy lướt qua ít dòng tự bạch của tác giả.

Phản biện và tự phản biện là cách để cuộc sống diễn ra, cuộc sống đi lên. Nó là điều tự nhiên. Đó không phải là vấn đề muốn hay không muốn. Ở vị trí quyền lực, coi trọng phản biện sẽ có được phản biện xã hội có tổ chức, giúp ích lớn cho ổn định và phát triển; ngược lại, tránh né phản biện xã hội, kết quả là nhận được phản biện xã hội tự phát - mảnh đất thuận lợi để hình thành tâm thế phản kháng xã hội.

Nhưng áp dụng điều tự nhiên ấy vào cuộc sống xã hội, vào quản lý xã hội lại là việc không đơn giản. Ít nhất có ba vật cản với phản biện xã hội.

Vật cản thứ nhất là sự khó chịu thường tình với ai “trái ý”. Người ta vẫn hay ca ngợi “Người hay cãi” nói chung, và vẫn ác cảm với “Người hay cãi” cụ thể ở trong đơn vị của mình, dưới quyền mình.

Vật cản thứ hai là ngại sẽ nảy sinh cái gì đó “bất ổn”, ảnh hưởng đến vị thế của cá nhân hay cơ quan quyền lực. Thực ra phản biện xã hội nghiêm túc, đúng đắn khác hẳn với phản bác. Phản biện nhằm rà soát, khẳng định, bổ sung, đề xuất giải pháp đúng để thực hiện các mục tiêu xã hội thống nhất. Lo lắng quá đáng chuyện phản biện xã hội dẫn đến phản kháng, gây mất ổn định, trong đa số các trường hợp xuất phát từ căn bệnh ích kỷ của người, của cấp đang có quyền lực. Mà căn bệnh ích kỷ ấy cũng lại rất tự nhiên, rất khó tránh.

Vật cản chủ quan thứ ba là: Ngại việc. Ngại mất thời gian; ngại tốn tiền bạc (một cuộc trưng cầu dân ý dĩ nhiên là tốn kém, không thể làm tràn lan được). Ai đó ngầm nghĩ trong bụng “Rách việc! Trăm người trăm ý, chắc gì đã hơn một người quyết”. Những người đó không hiểu một điều là: thực hành dân chủ bao giờ cũng mất thời gian, mất công sức hơn là quyết định một chiều. Cái hay duy nhất của dân chủ là tránh được sự độc đoán, quan liêu. Mà độc đoán, quan liêu sớm muộn đem lại những khốc hại khôn lường.

* *
*

Không có điều kiện ngồi với Trần Đăng Tuấn lâu hơn để tường ngọn nguồn lạch sông trước sự quyết định có vẻ như đột ngột ấy? Nghe nói thời gian gần đây Tuấn không gặp may? Hình như đã đứt đi cái mạch hào sảng như thuở nào khi gặp minh chủ và bây giờ tình thế đã khác?! Tôi không thể biết và chả thể đoán định được khi nghe những phong thanh này khác đại loại như thế? Nhưng tôi biết với tính cách của mình có lẽ Tuấn đã không thể làm khác? Giang sơn dị cải bản tính nan di? Sông núi còn dễ di rời nhưng tính cách của con người khó thay lắm!

Chợt nhớ cái câu của Nguyễn Du không biết ai chép vào sổ của Tuấn như là đóng đinh một thân phận vào cơ chế: đạp hướng danh đồ bất điếu đầu (Bước lên con đường danh vọng thì không quay đầu lại được nữa). Nhưng Tuấn đã lui, đã đột ngột một khúc ngoặt vào cái tuổi 53? Muộn còn hơn không?

Hình như hơi bị hiếm những người ở cương vị như Tuấn từ quan? Chợt nhớ đã lâu có một ông quan báo, cũng tên Tuấn, ông Nguyễn Anh Tuấn chủ sự VietNamnet cũng làm đơn từ quan! Nhưng hình như ông chỉ... dỗi một tý thôi cho vị thế của ông vững vàng như bây giờ! Quả là quan chức thời nay không biết thế nào mà lần? Tuấn này với Tuấn kia khác nhau không phải một ông cấp trưởng một ông cấp phó?

Với Trần Đăng Tuấn này, cái bắt tay và nụ cười cố hữu nửa miệng nhưng cởi mở của Tuấn khi gặp vội lúc chiều nay dường như ngầm mách tôi rằng Tuấn không thể quay đầu lại được nữa rồi! Cái cười ấy khiến tôi chợt nhớ kiểu cười thoải mái của anh Lương Văn Lý buổi anh tuyên bố từ quan! (Anh Lý đang làm phó GĐ sở KH-ĐT TPHCM đã trả chức ra mở công ty - mà trước đó ít năm anh cũng rời sở ngoại vụ thành phố nơi anh cũng ở chức vụ phó GĐ. Anh Lý là thạc sĩ công pháp quốc tế, được đào tạo từ bé ở Thụy Sĩ, rất giỏi 2 ngoại ngữ thông dụng Pháp và Anh).

Thôi làm chi thì làm, mong cho cái cười cùng tính cách ấy như một thứ hữu sản theo Trần Đăng Tuấn đến cuối cuộc chơi! Và nữa, nếu chưa hoặc không gặp được minh chủ thì tự mình phải gắng làm chức phận ấy?

Đêm 31-8-2010

Xuân Ba

Nguồn:
CHỢT NGHE TIẾN SĨ TỪ QUAN - TIỀN PHONG

free hit counters

VĂN HÓA TÀI TRỢ

Tài trợ là một hoạt động của lĩnh vực public relations (PR) rất phổ biến trong thời đại hiện nay.

Ông Juan Antonio Samaranch, cố Chủ tịch Ủy ban Olympic Quốc tế (IOC) là người được ca ngợi vì đã biến các kỳ Thế vận hội thành những cơ hội thu bội tiền cho IOC và các nước đăng cai qua các hợp đồng tài trợ kếch xù. Giờ đây, không thể hình dung các cuộc thi đấu thể thao, thi hoa hậu, các chương trình biểu diễn mà không có nhà tài trợ.

Không có tài trợ, các nhà tổ chức sự kiện hoặc sẽ bị chỉ trích là không biết cách làm việc, hoặc sự kiện của họ trên thực tế chẳng ra gì.

Tài trợ là thứ có đi có lại. Anh bỏ tiền cho tôi làm cái này cái kia, thì anh cũng không hẳn là hào hiệp cho tôi số tiền đó, mà đổi lại anh sẽ được rất nhiều quyền lợi. Đa phần các quyền lợi đó đều liên quan đến việc khuyếch trương hình ảnh của nhà tài trợ và đều có thể quy ra thành tiền.

Cho nên không phải trong trường hợp nào cũng có thể ca ngợi, vinh danh nhà tài trợ bằng những mỹ từ như "hào phóng", "hảo tâm"...

Đại đa số các nhà tài trợ đều có trong tay bộ máy két kèn kẹt như bà la sát để đi cân đong đo đếm xem các quyền lợi mà nhà tổ chức trả lại cho họ có đủ hay không. Đố nhà tổ chức nào thiếu được với họ một li một lai.

Có những nhà tổ chức rất hữu hảo và tôn trọng nhà tài trợ, nhưng chỉ cần thời tiết hay một vài nguyên nhân khách quan nào đó mà "bay" một cái băng-rôn có logo của nhà tài trợ là liệu hồn, sẽ bị chan tương đổ mẻ ngay.

Nói chung, đội ngũ PR nội bộ của các nhà tài trợ được ví như loại "chị em hổ vồ" lúc nào cũng thích logo hay những thứ liên quan đến bộ nhận diện thương hiệu của họ được "dài hơn, to hơn".

Thật không là quá, khi nói tài trợ ở xứ ta chưa đạt được tầm "văn hóa tài trợ". Trong một buổi lễ tôn giáo được truyền hình trực tiếp mới đây, các nhà tài trợ cũng nhất định phải lên sân khấu để được cảm ơn, được tặng hoa, được bà con cả nước nhìn thấy mặt trên truyền hình.

Rồi ngay cả cuộc tôn vinh vị giáo sư đoạt giải Fields đêm qua, nhà tài trợ là một hãng bia cũng vẫn chưa đủ bản lĩnh để lặng im trước một thiên tài.

Ảnh: Hình con rồng trên logo của Sabeco được in chìm trên phông của buổi lễ tôn vinh Giáo sư Ngô Bảo Châu (Nguồn: VnExpress)

BONUS:
Đọc lại entry này để biết văn hóa tài trợ của Quỹ Altimo (Nga)

free hit counters

TẤT CẢ ĐỀU LÀ LÊ THỊ LIÊN HOAN

Vì đạo diễn Lê Hoàng tuyên bố là phim truyền hình Việt Nam không hay, và ông phải từ lĩnh vực phim truyện nhựa nhảy sang làm phim truyền hình để cho khán giả biết thế nào là phim truyền hình hay, nên những lúc có thời gian tôi phải ngó vào màn ảnh VTV3 để xem "Những thiên thần áo trắng" như thế nào?

Nói thực, xem phim chẳng biết cái ngôi trường hay ho với các em học sinh nam thanh nữ tú mặc đồng phục màu hồng-đen calô đội lệch đấy tồn tại ở hành tinh nào? Chắc chắn là không phải ở Việt Nam rồi, mặc dù bối cảnh quay ở TP Hồ Chí Minh.

Các em cứ như bước ra từ một thế giới khác, chỉ tồn tại trong tư duy của vị đạo diễn khả kính mà thôi.

Em nào em đấy tư duy già chát, cứ mở miệng ra là triết lý như các ông bà già sắp gần đất xa trời. Cơ quan tôi đa phần là những người trên 30 dưới 40 cũng chẳng ai ăn nói theo kiểu ấy.

Công bằng mà nói, tập nào cũng kết thúc ở một cái nút nào đó sẽ được mở ở tập sau để thu hút sự chú ý của khán giả. Nhưng tiết tấu phim rất rề rà, những xung đột và mâu thuẫn hoàn toàn nhân tạo. Những trò "nhất quỷ nhì ma thứ ba học trò" cũng nhất định phải gắn với một triết lý nào đó, một thông điệp nào đó, bất chấp tình huống dẫn đến thông điệp đó đầy phi lý.

Thử hỏi có cô học trò nào dám bịa ra chuyện mình có bầu để gióng lên tiếng chuông, cảnh báo nhận thức của các bạn nữ trong trường về sức khỏe sinh sản?

Cả bộ phim có mỗi một đoạn xem được đó là việc July Miu kiện khiến thầy giáo vật lý phải nghỉ việc và một bạn học phải chở cô bé đến tận nhà riêng của thầy để biết được hoàn cảnh thực sự của thầy.

Nói chung là xem phim truyền hình của Lê Hoàng thấy từ cô hiệu trưởng, cô chủ nhiệm cho đến các em học sinh, phụ huynh - tất cả đều rất lợi khẩu, tất cả đều là ''lê thị liên hoan".

Xem mà thấy cái "thiên thần áo trắng" này thua xa cái "Bộ tứ 10A8" phát ngay sau đó. 10A8 rất đúng tâm lý lứa tuổi, nhẹ nhàng hài hước, không đao to búa lớn và những kinh nghiệm sống rút ra từ đó rất thực tế, rất phù hợp với tuổi teen.

Xem ''thiên thần áo trắng" mới thấy từ ước muốn làm phim truyền hình hay đến khả năng là cả một khoảng cách xa vời...

free hit counters

CẤT MẶT KHỎI MÀN HÌNH

Một trong những gương mặt nổi tiếng nhất trên Đài truyền hình quốc gia Italia (RAI) – Maria Luisa Busi, người dẫn bản tin thời sự 8 giờ tối trên kênh 1 (Rai Uno) đã từ chối làm việc để phản đối chính sách của đài. Hãng tin Nga RIA Novosti cho hay, nguyên nhân khiến Busi đi đến quyết định như vậy là do RAI không phản ánh đúng thực tế ở Italia hiện nay.

Trong bức thư dài 3 trang rưỡi gửi đến ông Augusto Minzolini, Giám đốc Rai Uno, mà báo chí Italia có được và đăng tải, Busi viết thông tin của kênh là “thiên vị và không đầy đủ”.

“Đâu rồi đất nước Italia mà trách nhiệm của chúng ta là phải thông tin? Đâu rồi đất nước Italia, nơi những người đàn ông và đàn bà bị mất việc đang phải làm việc tạm bợ và sống bằng trợ cấp? Một đất nước Italia như vậy vẫn đang hiện hữu, nhưng đã bị dẹp khỏi bản tin thời sự. Italia đang trải qua cuộc khủng hoảng xã hội sâu sắc nhưng đã bị lãng quên vì sự thờ ơ của chúng ta” – Busi viết.

Nhà báo nữ này đã hơn một lần chỉ trích chính sách của ban biên tập thời sự Rai Uno, đặc biệt sau việc nhóm quay phim của chị bị cư dân khu vực L’Aquila xua đuổi hôm 21.2 vừa qua. Họ bất bình vì cách thức mà truyền hình Italia đưa tin về vụ động đất gây thiệt hại nghiêm trọng tại đây năm 2009.

Theo PRItalia, Maria Busi cho rằng, nếu như các đồng nghiệp báo in được quyền từ chối đăng bài để bảo vệ quan điểm và công sức của mình, thì những người dẫn bản tin thời sự có quyền cất mặt mình khỏi màn hình.

Ông Paolo Gentiloni (Đảng Dân chủ) phát biểu: “Quyết định của Maria Luisa Busi chống lại sự chuyển đổi là dũng cảm và được đánh giá cao về mặt nghề nghiệp. Đài phải tự vấn đề mức độ sai lệch trong bản tin truyền hình hàng đầu của mình. Trước kia thông tin của RAI là tiếng nói của thể chế, bây giờ nó đang trở thành kênh truyền thông quân sự với những tin tức thiên lệch.”

Ông Daniele Capezzone (Đảng PDL – đảng của đương kim Thủ tướng Silvio Berlusconi) lại lên tiếng bênh vực Giám đốc Minzolini: “Tôi bày tỏ sự đoàn kết của tôi với ông Minzolini và với đại bộ phận các bên tập viên của Rai Uno buộc phải trải qua giai đoạn này. Tâm lý siêu sao của những người cho rằng mình là bất khả xâm phạm là điều không thể chấp nhận được đối với hàng triệu người Italia đang phải trả phí cho RAI và trong nhiều năm qua phải chịu đựng thông tin thiên vị cho cánh tả. Tin tức trên Rai Uno hiện đang có rating khán giả rất cao. Có lẽ có ai đó không hài lòng về chuyện này”.

free hit counters

CHUNG KẾT SAO MAI 2009

Mỹ Như

Đua đòi với Titi - BTV âm nhạc của VTV, thành viên Ban tổ chức Sao Mai tiếng hát truyền hình 2009, mình cũng dự đoán giải Nhất chung kết Sao Mai tối nay là:

- Thính phòng: Lê Xuân Hảo
- Dân gian: Nguyễn Thị Việt Hà
- Nhạc nhẹ: Mỹ Như

Xem diễn biến thi thì thấy thế này.

Phong cách thính phòng:

Nguyễn Trung Nhật hát đầu tiên. Sự lo lắng và căng thẳng vì áp lực hát mở màn hiện rõ trong giọng hát. "Những ánh sao đêm" hay như thế mà Nhật hát như trả bài, các nốt cao quá chói, một số âm bị vỡ. Đến bài tự chọn "Người con gái Việt"của Nguyễn Lân Tuất thì Nhật phần nào lấy lại được bình tĩnh, nhưng hát vẫn chỉ ở mức trung bình khá.

Lê Xuân Hảo

Lê Xuân Hảo: Hát bài bắt buộc "Bài ca chiến thắng" của Trần Kiết Tường khá hay. Các nốt thấp hát rất rõ. Giọng cũng tình hơn. Nhưng đến bài tự chọn "Tìm em" của Trần Hoàn thì lại không còn giữ được thế mạnh của mình. Có trường đoạn hát như đọc xã luận.

Trần Thị Hồng Nhung: Chứng tỏ giọng hát gần thính phòng nhất ngay trong đoạn mở đầu của ca khúc bắt buộc "Miền xa thẳm" của Đức Trịnh, nhưng hát nhiều chỗ không rõ lời và có cảm giác bị hụt hơi.

Điểm yếu của cả ba là mất điểm ở bài tự chọn.

Phong cách dân gian:

Vũ Ngọc Ký: Xử lý bài "Tiếng đàn Tơrưng" hơi bị nhạc nhẹ, vài ba chỗ bị quên lời. Bài tự chọn "Dời đô ngàn năm vang mãi" tạo được kịch tính, nhưng hơi nặng.

Bùi Lê Mận

Bùi Lê Mận: Bài "Khúc hát sông quê" được Mận cố gắng xử lý cho khác đi, vì bài này đã được quá nhiều người hát hay, nhưng kết quả không được như mong muốn. "Tình làng quê" cũng được Mận xử lý rất phức tạp, không rõ là cô đang hát dân ca hay hát thính phòng. Phải thừa nhận là Lê Mận có giọng rất hay, gương mặt rất đẹp. Duy có điều không thích là đêm thi hôm nay cô trang điểm và ăn mặc theo kiểu Tây.

Nguyễn Thị Việt Hà: Trong "Từ trên đỉnh núi" của Nguyên Nhung, Việt Hà tiếp tục phát huy được thế mạnh có được từ vòng thi trước nhờ giọng hát cao vút, cách hát trong sáng, nhưng chất dân ca miền núi lại không rõ nét. Rất tiếc là có một chỗ bị quên lời. Bài tự chọn "Mơ quê" Nguyễn Tài Tuệ dường như quá sức đối với Việt Hà. Một số nốt thấp Hà hát bị phô. Bản lĩnh sân khấu của Hà không cao nên ở nửa cuối của bài hát người nghe có thể cảm thấy sự mất bình tĩnh trong giọng hát.

Phong cách nhạc nhẹ:

Hà Hoài Thu

Hà Hoài Thu: "Anh" của Xuân Phương được Thu thể hiện khá bình lặng, thiếu lửa. Các ca khúc của Xuân Phương đều ngang ngang, khó hát hay, may mà Thu tạo được cái kết khá ấn tượng. "Ngồi hát mùa đông" của Lê Tịnh được Thu xử lý rất ra chất nhạc nhẹ, phô diễn được các thế mạnh của giọng hát cũng như các kỹ thuật thanh nhạc. Hà Hoài Thu có gương mặt rất sáng sân khấu, nhưng giọng hát của cô dễ lạc vào các giọng hát tương tự đang khá nhiều hiện nay.

Lương Viết Quang: "Cỏ và mưa" của Giáng Son quá sức đối với Quang. Có thể giọng của Quang không đủ mạnh, cũng có thể Quang không hiểu và thấm được hết những ẩn ý của bài hát. "Dấu chân tìm về" của Hoàng Anh Tuấn có vẻ "vừa" với giọng của Quang hơn. Nhưng xem Quang hát thấy anh phải dùng nhiều sức lực quá.

Mỹ Như: Ở "Trái cam mặt trời" của Nguyễn Cường, Mỹ Như cất giọng là thấy ngay một giọng hát có nội lực. Cô hát khá tiết chế, quyết không để âm nhạc cuốn mình đi, đâm ra lại hơi thiếu lửa. Sang bài tự chọn "Dấu vết thời mở cõi" của Đức Trịnh, Mỹ Như bung mình ra với cách hát rất uyển chuyển, lúc dịu dàng, lúc trong sáng, lúc bốc lửa. Một đôi chỗ Mỹ Như xử lý hơi bị rẻ và các nốt thấp cô hát không rõ. Nhưng cô hát không hay bằng mấy đêm trước.

***

Ban nhạc do nhạc sĩ Xuân Thủy chỉ huy chơi rất hay. Các nhạc sĩ Xuân Thủy Đức Nghĩa, Mai Kiên, Xuân Phương, Đức Tân, Đỗ Bảo, Trần Mạnh Hùng, Kiên Quyết... phối khí bài nào ra đúng chất của bài ấy, và rất phù hợp với phong cách dự thi của thí sinh. Ban nhạc chơi cũng rất ăn ý, đặc biệt dàn nhạc dây, sáo chơi rất tốt. Một số bạn thí sinh hát hơi dở khiến mình chỉ muốn các bạn ấy ngừng hát để mình nghe nhạc.

KẾT QUẢ
Giải Nhất phong cách thính phòng: Lê Xuân Hảo
Giải Nhất phong cách dân gian: Bùi Lê Mận
Giải Nhất phong cách nhạc nhẹ: Hà Hoài Thu

BONUS: Mặc dù SM 2009 đã tìm được những gương mặt đoạt giải Nhất, song công bằng mà nói, họ vẫn chưa sáng được như Lê Anh Dũng (Thính phòng SM 2007), Tân Nhàn (Dân gian SM 2005), hay Vương Dung (Nhạc nhẹ SM 2005). Titi cho hay cứ phải 2 kỳ Sao Mai thì mới có thí sinh nổi bật.

free hit counters